Monday, March 28, 2022

कविता: चेतना र साम्यवाद

 चेतना र साम्यवाद


हामी आफू कति होसमा छौं ?

कहिले महसुस नै गरेको छैन ।

किन थाहा छ ! 

किनकि हामीलाई होसमा आउन दिईएको छैन, 

गाँजा, भाङ, धतुरोको विभिन्न नशामा राखेका छन् ।

त्यही अचेतमा रमाई रहेका छौं ।

त्यही मातलाई हामी चेतना ठान्दैछौं । 


तर एक दिन त्यो नशा पनि 

नशा देखि दिक्क हुन्छ ।

अनि एक दिन त्यो अचेत पनि 

अचेत देखि दिक्क हुन्छ ।

नशाले आफुलाई होसमा ल्याउछ ।

अचेतले आफुलाई चेतमा ल्याउछ ।


जब छोराले सोध्नेछ आफ्नो बुबालाई ।

पत्निले सोध्ने छिन जब आफ्नो पतिलाई ।

हजुरले जे सोच्नु र गर्नु हुदैछ

के यही हो त वास्तविकता ?

के यही हो गुणस्तर चेतना ?


बाब, कतै यो भ्रमको चेतना त हैन !

ए बूढो, यो नशाको चेतना त हैन !

आफ्नो निर्णयले 

आफैलाई हित गरेको देखिदैन ! 

आफ्नो सुविधाले 

आफैलाई आनन्द आईरहेको छैन !

यो वास्तविक चेतना नहोला !


वास्तविक चेतनाको खोजी गर्नु पर्छ

अनि वास्तविकतामा रहनु पर्दछ

किनकि सचेतना यस्तो हुँदै हुदैन ।

यो नशाको बेहोसी हो ।

यो भाङको भ्रम हो ।

किनकि अहिले जे सोच्दैछौं,

अहिले जे गर्दैछौं त्यो 

वास्तविक चेतनाले गर्दै गर्दैन ।


आफुले अरूलाई 

अन्याय र शोषणमा राखेको,

विभेद र बहिष्कारणमा राखेका हौं 

भन्ने सोचमा रहन्छ 

तब सम्म त्यो नशाको अचेत हो ।

तब सम्म त्यो नशाको अचेत हो,

जब सम्म त्यो चेतनाले आफ्नो 

र आफुमाथी परेको अन्याय देख्न हेर्न खोज्दैन ।

नशा हुन्छ नै त्यस्तो होसमा आउन मन गर्दैन ।

अचेत हुन्छ नै त्यस्तो चेतमा आउन मन गर्दैन ।


तर एक दिन त्यो नशा पनि 

नशा देखि दिक्क हुन्छ ।

अनि एक दिन त्यो अचेत पनि 

अचेत देखि दिक्क हुन्छ ।

नशा होसमा आउँछ

अचेत चेतमा आउँछ 

त्यही दिन समाजवाद आउँछ ।

जुन दिन सबैमा समान चेतना आउँछ, 

त्यसै दिन देखि विश्वमा समाजवाद आउँछ ।


त्यही उच्च चेतनशील समाजवादले 

वैज्ञानिक साम्यवादी समाजको विकास गर्नेछ । 

समाजवाद, साम्यवाद मानव चेतनाको अवस्था हो ।

न यो कुनै राजनीतिक दलले ल्याउने 

व्यवस्था हो ।

न पेवा हो

न घोषणापत्र ।

यो सामाजिक चेतनाको विकासको चरण हो ।

यो समाजको संरचनात्मक गुणस्तर चेतनाको अवस्था हो ।


पूँजीवादी मस्तिष्कको चेतनाले 

सामाजवाद जसले बुझे

ती माक्रस भए । 

सामन्तवादी मस्तिष्कको चेतनाले 

साम्यवाद जसले बुझे ती बुद्ध भए । 


जब संरचनाको चेतनाले माक्र्स बुझ्दछ तब समाजवाद ।

जब सामाजिक संरचनाको चेतनाले बुद्ध बुझ्दछ तब साम्यवाद ।

संरचनात्मक गुणस्तर चेतनाको गुणस्तरीयता हो साम्यवाद ।


No comments:

Post a Comment