धर्म र विपि समाजवाद

कुनै धर्म र तन्त्र भन्दा समाजको नियत प्रधान रहेको हुन्छ कुनै मुलुकको विकास र समृद्धि प्राप्तिमा (Social fact theory)। हिजो सम्म घोषित हिन्दु राष्ट्र थियो, के भयो? र अाज अघोषित हिन्दुराष्ट्र नै हो, के हुनेछ र? यो देशमा बौद्धिक नागरिक भन्दा भक्तजन भएको देश त हो तर अाज सम्म वा भविष्यमा यस्ता विषयलाई नारा बनाएर देश बन्ने वला कदापि छैन। बरू धर्ममा हुने न्यूनतम नियमको पालना गराउने तिर लाग्दा हुन्छ जस्तै भ्रष्टाचार नगरौं, सद्भाव कायम राखौं, ईमानदार रहौं, अख्तियार दुरूपयोग नगरौं, मानवता कायम राखौं यस्तै यस्तै। देश भावले बन्ने हो भक्तजनको भिडले हैन। म स्पष्ट छु देश बौद्धिकता, सभ्यता, मानवता, कर्मशिलता र ईमानदारीता ले बन्ने हो। माक्र्सवादले बोले जस्तो धर्म अफिम हो जसले चेतनामा अाउन दिदैन। यस्तो महत्वपूर्ण विषय बुझ्ने न्यायीक समाजको निर्माण धर्म बाट सम्भव देखिन्न।