देवत्वकरण

देवत्वकरण गरिहाल्ने नेपाली समाज बडो अचम्मको र कहीं नभएको समाज छ। मान्छौं सच्चा राष्ट्रसेवक कुलमान संग त्यो पवित्र नियत र क्षमता छ भनेर। तर वहाँ भन्दा अरू विकल्प छैन र नेपाल अामाले ईमानदारीता र क्षमताको नाममा उनै मात्र जन्माएको भन्ने त हैन होलानी। त्यो एक क्षेत्रमा मात्र नभई हरेक क्षेत्रमा ईमानदार साथै क्षमतावान विकल्प सहितको लाखौंलाख यस्ता राष्ट्रसेवक कुलमान जन्माउनु पर्छ भन्ने ध्येय हुनु पर्दछ नेपाली समाजमा नकी देवत्वकरण गर्ने। समाजले कुनै व्यक्तिलाई देवत्वकरण गर्नु बौद्धिकता विमुख र अव्यवहारिक एवं अवैज्ञानिक अभ्यास हो। सक्छौं तिमी अाफै गौतम बुद्ध बन तर गौतम बुद्धको पुजा नगर सम्म भन्नू भएको थियो गौतम बुद्ध अाफैले। के त्यो त्यसै भनेका होईनन् होला नी! व्यक्ति भन्दा विचार शक्तिशाली हुन्छ र त्यो विचार, सिद्धान्त र अादर्शको कुनै व्यक्ति संग तुलनानै हुदैन। मानिस मानिस नै हुन् उनलाई मानवमै गन्ती गरौं। मानवता र देवता नितान्त फरक कुरा हुन्। मानवमा हुने मानवता नै श्रेष्ठ गुण हो जो कुलमानमा देखिन्छ। विधिको शासनमा कानुन र प्रणाली सबैमा समान ढङ्गले लागू हुनु र गर्नु नै लोकतन्त्रको परिभाषा हो। नेपाली समाजले अावेगमा अाएर हामी अाफैले स्थापित गरेको सुन्दर लोकतन्त्रको खिलाफ कदम चाल्नु हुन् र कोही निर्वाचित वा नियुक्त प्रतिनिधिले कानुनलाई हातमा लिन खोजे खबर्दारी गर्नै पर्छ जो हाम्रो लोकतान्त्रिक अधिकार हो।

देवतावाद र देवत्वकरण 

कुनै समय पूर्वअाधुनिक समाज (Pre-modern Society) थियो जो बहुदेवतावादमा विश्वास राख्थे तर विश्वसमाज अाधुनिक समाज (Modern Society) पश्चातको उत्तरअाधुनिक समाज (Post-modern Society)मा प्रवेश गरिरहँदा पनि नेपाली समाजको चरित्र त्यस प्रकारको देखिन्न। यति शिक्षित भएर पनि देवत्वकरणमा विश्वास राख्ने समाज भन्दा तै बहुदेवतावादमा विश्वास राख्ने समाज नै अाध्यात्मीक, नैतिक र बौद्धिक समाज मान्न सकिन्छ।

देवतावाद र देवत्वकरण बिच भिन्नता नदेख्ने कुनै व्यक्ति वा समुहका कारणले सिङ्गो नेपाली समाज विश्वजगतमा अपमानित भईरहेको छ। स्व. विश्वेश्वरप्रसाद कोईरालाको नेपाली समाजलाई दिएको योगदान र प्रजातान्त्रिक समाजवादको प्रतिपादक भएकै ले उनलाई महामानव मानेका हौं, देवता हैन। वर्तमान सामाजिक राजनीतिक सन्दर्भ हेर्दा, अाफु देवता बन्न खोज्ने र उनैलाई देवता बनाउन खोज्ने केही अतिवादी झुण्डका कारणले छट्पटी हुन्छ, अात्मसम्मान गुमेको महसुस हुन्छ। अनि त्यसै स्तुति र अष्टाकम लाई राष्ट्रवादको नारा भन्ने गरेका छन्।

जाबो अाफु समानको अधिकार भएको मानिसलाई देवत्वकरण गर्न खोज्नुले बौद्धिकतामा रहेको गुणस्तर स्पष्ट झल्कन्छ। किन अाफुलाई मानिसको दर्जामा राख्न नसकेको? 

छी!