संकिर्ण संस्कृति

  नेपालको प्रगतिको बाधक नेपाली समाजको अघोषित संस्कृतिमा रहेको संकिणता पनि हो जसले सामाजिक सद्भाव बिथोलि रहेको पाईन्छ । यहाँ हरेक विषय र मुद्दाको व्यक्तिगत वा सामुहिक अर्थ, परिभाषा र अवधारणा निर्माण गरेर अफवाह फैलाउनेको सक्रियता दिन दुईगुना रात चौगुना रहेको पाईन्छ। जबकि त्यस्ता संवेदनशील विषयको भाव, अर्थ, महत्व र प्रयोग अाम सहमतिलेले निर्माण गरेमुताविक विश्वव्यापी मान्यता अनुरूपको हुुुनु पर्ने हो । 

नेपाली समाजमा अाफ्नो पक्षको वा अाफुलाई समर्थन गर्ने विषय रहेको मात्र सही र सत्य मान्ने ठान्ने कमजोर र पक्षपाती संस्कृतिले जरागढेर बसेको रहेछ । तथ्य र न्यायिक विषय सुन्न सक्ने र बोल्नसक्ने संस्कृतिको विकास नगराए सम्म नेपाल जंगल झै रहनेछ जहाँ न्यायको कुनै नियम हुदैन । बुद्ध जन्मिएको देशको प्रेम, करूणा, अहिंसा, न्याय र मानवताको सवालमा निकैनै कमजोर अवस्था रहेको स्विकर्न अलि गार्‍हो हुन सक्छ तर यथार्थ यही नै रहेछ। नेपाली समाजको मानसिकतामा शान्ति र भौतिकतामा सुरक्षा सुनिश्चित गर्ने पहिलो र मुल मन्त्र नै मानवता हो जो अहिंसा, करूणा, र न्यायको मन, वचन र कर्म बाट सम्भव रहेको हुन्छ। 

हाम्रो व्यक्तिगत र सामुहिक दैनिकीको संस्कृतिले सिङ्गो देश र समाज दिनदिनै र पलपल पछि परिरहेको कुरालाई नजरअन्दाज गर्न मिल्दैन। केपी ओलीहरूको भौतिक शरीरको जन्मदाता मात्र नभई आर्थिक, सामाजिक, राजनैतिक, साँस्कृतिक, मनोवैज्ञानिक जननी पनि यही समाज भएको नकार्ने ठाँउ कतै नभएको स्विकार्दै । अबको दिनमा वर्तमान प्रवृत्तिका केपीहरूलाई जुन ढङ्गले निर्माण गरियो त्यस कुराको जिम्मा लिएर, त्यस्ता संस्कृतिको विनिर्माण गर्दै, भविष्यका गुणस्तर केपिहरूको पुन:निर्माण र जागरण गर्ने प्रण आजै नगरे हाम्रो पतनका कारण अरूलाई लगाउन महामूर्खता हुनेछ।

संस्कृतिलाई उदार एवं मानवतावादी बनाउने र विश्वव्यापी मान्यताको मन, वचन र कर्मको पुन:निर्माण गर्नुको विकल्प नखोजौं। उदारवादी सामाजिक संस्कृति नै हाम्रो आधार हो।